Τί είναι η οδοντική υπερευαισθησία και πώς αντιμετωπίζεται;

Μήπως αισθάνεσαι το στόμα σου στεγνό;
Ιούνιος 20, 2017
Διάβρωση του σμάλτου των δοντιών και πρόληψη
Ιούλιος 20, 2017

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΟΔΟΝΤΙΚΗ ΥΠΕΡΕΥΑΙΣΘΗΣΙΑ;

Σας έχει συμβεί ποτέ να θέλετε να απολαύσετε ένα παγωτό ή να δροσιστείτε μ’ ένα ποτήρι παγωμένο νερό αλλά να διστάζετε καθώς γνωρίζετε ότι θα επακολουθήσει έντονος πονόδοντος; Πρόκειται για μια πράγματι επώδυνη κατάσταση που οφείλεται σε οδοντική υπερευαισθησία.

Η ευαισθησία των δοντιών επιδρά αρνητικά στην ποιότητα ζωής πολλών ασθενών καθώς ο πόνος τους εμποδίζει να απολαύσουν ένα κρύο ποτό, ένα ζεστό καφέ ή ένα γλυκό. Ο πόνος είναι αιφνίδιος και έντονος και φθάνει βαθιά μέχρι τις νευρικές απολήξεις των δοντιών.  Τα ευαίσθητα δόντια (ή αλλιώς η οδοντική υπερευαισθησία) είναι μια κατάσταση κατά την οποία προκαλείται έντονος διαπεραστικός πόνος σε ένα ή περισσότερα δόντια μετά από ένα κρύο, ζεστό, ξινό, ή γλυκό ερέθισμα. Ο πόνος μπορεί να εμφανιστεί ακόμα κατά την είσοδο κρύου αέρα.  Αντίστοιχα, όταν το πρόβλημα εντοπίζεται στην περιοχή του αυχένα του δοντιού, δηλαδή στα όρια των ούλων όπου ενώνεται η μύλη του δοντιού με τη ρίζα, η κατάσταση αναφέρεται ως αυχενική ευαισθησία.

Αυξημένη ευαισθησία μπορεί να εκδηλωθεί μετά και από περιοδοντική θεραπεία. Κατά τον καθαρισμό της οδοντικής πλάκας και πέτρας, απομακρύνεται οστεϊνη και επιφανειακά στρώματα της οδοντίνης. Αφήνοντας έτσι εκτεθειμένα οδοντινικά σωληνάρια, τα οποία γίνονται πιο ευαίσθητα στα ερεθίσματα,  προκαλώντας έτσι υπερευαισθησία της ρίζας.

 

Αιτίες της οδοντικής υπερευαισθησίας

Οι όξινες τροφές, οι χυμοί φρούτων, το κρασί, είναι ορισμένοι από τους παράγοντες εκδήλωσης οδοντικής υπερευαισθησίας εξαιτίας της οξύτητας και της δυνατότητάς τους να προκαλέσουν αδροποίηση της οδοντίνης, διάλυση της φυσικής απόφραξης των οδοντινοσωληναρίων ή να παρεμποδίσουν τη δημιουργία οδοντίνης. Επιπλέον αιτίες οδοντικής υπερευαισθησίας μπορούν να θεωρηθούν:

  • Η αποτριβή του δοντιού. Λόγω λανθασμένου τρόπου βουρτσίσματος (υπερβολική δύναμη ή χρήση σκληρής οδοντόβουρτσας) .
  • Η υφίζηση των ούλων και η περιοδοντίδα. Που προκαλούν εκτεθειμένες ρίζες δοντιών αποκαλύπτοντας ένα μεγάλο τμήμα τους.
  • Ο βρουξισμός (τρίξιμο του δοντιού). Που προκαλεί φθορά της αδαμαντίνης (σμάλτου του δοντιού).
  • Η διάβρωση του δοντιού. Λόγω όξινων τροφών και ποτών ή χημικών παραγόντων.
  • Ο τερηδονισμός. Καθώς η καταστροφή της αδαμαντίνης οδηγεί στην έκθεση της οδοντίνης στο εξωτερικό περιβάλλον.
  • Το σύνδρομο του ραγισμένου ή σπασμένου δοντιού. Επιτρέπει τη μετάδοση των εξωτερικών ερεθισμάτων στις νευρικές απολήξεις της οδοντίνης, προκαλώντας πόνο.
  • Η μη ελεγχόμενη λεύκανση των δοντιών. Διότι οι λευκαντικοί παράγοντες που περιέχονται στα σχετικά προϊόντα μπορεί να προκαλέσουν χημική διάβρωση των δοντιών όταν χρησιμοποιούνται τακτικά και σε υπερβολική δοσολογία, χωρίς τον έλεγχο του οδοντιάτρου.
  • Κάποιες οδοντιατρικές εργασίες.  π.χ. καθαρισμός δοντιών, ριζική απόξεση, σφράγισμα, στις εργασίες αυτές η ευαισθησία είναι προσωρινή και εξαφανίζεται σε λίγες ημέρες ή εβδομάδες.

ΠΩΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΤΑΙ Η ΟΔΟΝΤΙΚΗ ΥΠΕΡΕΥΑΙΣΘΗΣΙΑ

 

Ποιά είναι τα συμπτώματα της οδοντικής υπερευαισθησίας;

Τα συμπτώματα της οδοντικής υπερευαισθησίας ποικίλουν σε διάρκεια και σε ένταση. Ο πόνος χαρακτηρίζεται συχνά ως οξύς (κυρίως μετά την περιοδοντική θεραπεία), αλλά συνήθως είναι παροδικός, που υποχωρεί ή εξαφανίζεται μετά από μερικές εβδομάδες ως αποτέλεσμα της φυσιολογικής απόφραξης των οδοντινοσωληναρίων. Ορισμένες φορές όμως μπορεί να γίνει μία χρόνια κατάσταση, καθότι ορισμένα οδοντινοσωληνάρια παραμένουν ανοιχτά. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η παραμικρή επαφή ανάμεσα στην οδοντόβουρτσα και στην επιφάνεια της οδοντίνης της ρίζας να προκαλεί έντονο πόνο. Ο συνεχής πόνος  παρεμποδίζει την εφαρμογή σωστών διαδικασιών στοματικής υγιεινής, καθώς έχει παρατηρηθεί ότι οι ασθενείς που πάσχουν από ευαίσθητα δόντια αποφεύγουν να τα βουρτσίζουν τακτικά. Σταδιακά, η έλλειψη σωστής στοματικής υγιεινής οδηγεί στη δημιουργία σοβαρών οδοντιατρικών προβλημάτων, όπως είναι η  τερηδόνα και η περιοδοντίτιδα.

 

Αντιμετώπιση της οδοντικής υπερευαισθησίας

Η υπερευαισθησία των δοντιών μπορεί και πρέπει να αντιμετωπιστεί. Όταν παρουσιάζονται οξεία συμπτώματα υπερευαισθησίας της ρίζας καθίσταται δύσκολο για τον ασθενή να διατηρήσει μία σωστή στοματική υγιεινή.  Σε τέτοιες περιπτώσεις κρίνεται  αναγκαία η επίσκεψη στον οδοντίατρο. Ο οδοντίατρος μπορεί να εφαρμόσει την κατάλληλη θεραπεία για την υποχώρηση του πόνου όσο το δυνατόν γρηγορότερα, εξασφαλίζοντας μία κατάσταση άνεσης στον έλεγχο της στοματικής υγιεινής του ασθενούς. Παράλληλα υπάρχουν και συγκεκριμένα προϊόντα που εφαρμόζονται τόσο στο οδοντιατρείο (π.χ. φθοριούχο gel), όσο και στο σπίτι που επιτρέπουν στον ασθενή να μπορέσει να συνεχίσει τη θεραπεία του, χρησιμοποιώντας προϊόντα σε μορφή gel ή οδοντόκρεμας κατόπιν υποδείξεως του οδοντιάτρου του.  Για τη χρήση στο σπίτι απαιτείται η εφαρμογή του προϊόντος σε καθαρές οδοντικές επιφάνειες για λίγα λεπτά.

 

Πρόληψη της οδοντικής υπερευαισθησίας

Για την αποφυγή εμφάνισης μελλοντικών προβλήματων σε ασθενείς με ευαίσθητα δόντια  θα πρέπει να διατηρείται μία καλή στοματική υγιεινή, με σωστό  βούρτσισμα και χρήση  κατάλληλης οδοντόβουρτσας. Συνιστάται επίσης η αποφυγή ή μείωση κατανάλωσης όξινων τροφών και ποτών (αποφεύγοντας το βούρτσισμα αμέσως μετά). Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή όταν πρόκειται να γίνει χρήση προϊόντων λεύκανσης στο σπίτι, η ο οποία μπορεί να γίνει μόνο με την καθοδήγηση του οδοντιάτρου. Αν εξακολουθούν να υπάρχουν ενοχλήσεις, τότε ο ασθενής πρέπει να επισκεφθεί τον οδοντίατρό του ο οποίος θα του υποδείξει κάποιες οδοντιατρικές παρεμβάσεις που βοηθούν να μειωθεί η υπερευαισθησία.